Türkiye’de Pasaport Kaybolursa Ne Yapılır? Yabancılar İçin

Son güncelleme: 8 Ekim 2026. Yazı; 6458 sayılı Kanunun ve Uygulama Yönetmeliğinin güncel metnine, Göç İdaresi Başkanlığının resmî ikamet sıkça sorulan sorular sayfasına göre yeniden yazıldı.

Türkiye’de pasaportu kaybolan ya da çalınan yabancının üç işi vardır: hırsızlık varsa polise, jandarmaya ya da Cumhuriyet başsavcılığına şikâyette bulunmak (CMK m.158/1), vatandaşı olduğu devletin konsolosluğundan yeni pasaport ya da pasaport yerine geçen bir seyahat belgesi istemek ve ikamet izni varsa yeni pasaportu 20 iş günü içinde il göç idaresine bildirmek. Türkiye’den çıkış yalnızca geçerli pasaport ya da pasaport yerine geçen belgeyle yapılır (6458 sayılı Kanun m.5/1); kayıp, vize ya da ikamet süresini kendiliğinden uzatmaz.

Türkiye’de pasaport kaybolursa ne yapılır: ilk adımlar

İlk günlerde iki ayrı hat birlikte yürür: Türk makamları kaybın kaydını ve kalış durumunuzu, konsolosluk ise yeni belgenizi yönetir. Aşağıdaki sıra bu iki hattı karıştırmamak içindir.

1. Çalındıysa şikâyet edin. Suç şikâyeti kolluğa (polis ya da jandarma) veya Cumhuriyet başsavcılığına yapılabilir; yazılı olabileceği gibi tutanağa geçirilmek üzere sözlü de yapılabilir (CMK m.158/1 ve 5). Şikâyetinizi gösteren belgenin bir örneğini alın; kaybın nasıl olduğunu sonraki başvurularda göstermenin en somut yolu budur.
2. İkamet kartı da gittiyse kayıp tutanağı tutturun. Göç İdaresi, ikamet izni kartı kaybolduğunda karakol aracılığıyla kayıp tutanağı tutturulmasını istiyor. Tutanağa kaybolan bütün belgeleri, pasaport dahil, yazdırın.
3. Konsolosluğa başvurun. Pasaport ve seyahat belgesi vermek, vatandaşı olduğunuz devletin konsolosluğunun görevidir (Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi m.5/d). Hangi belgenin hangi evrakla, ne kadar sürede ve hangi ücretle verileceğini o devlet belirler; Türk mevzuatı bunu düzenlemez.
4. Kalış sürenizin son gününü çıkarın. Vize, vize muafiyeti ya da ikamet izninizin bitiş tarihini yazın ve konsolosluğun size söylediği teslim tarihiyle karşılaştırın. Muafiyet süresinin nasıl sayıldığı için 180 günde 90 gün kuralı.
5. Yeni pasaportu bildirin. İkamet izniniz varsa yeni pasaportu 20 iş günü içinde il göç idaresine bildirin; ayrıntısı aşağıda.
6. Çıkışı belgeyle yapın. Ayrılacaksanız yeni pasaportla ya da konsolosluğun verdiği seyahat belgesiyle sınır kapısına gidin; belge çıkışta görevliye gösterilir (6458 m.6/1).

Kayıp tutanağı nereden alınır?

Resmî kaynaklar kayıp tutanağını açıkça ikamet kartı için istiyor: Göç İdaresi karakolda tutturulan tutanağı, İstanbul İl Göç İdaresi ise polis merkezinden ya da adliyeden alınan tutanağı sayıyor. Yabancının kendi pasaportu için Türk mevzuatında ayrı bir kayıp bildirimi usulüne rastlamadık.

Bunun pratikteki anlamı şudur: pasaport yalnızca kaybolduysa ve ikamet kartınız elinizdeyse, kayıp belgesini Türk makamı değil ancak konsolosluğunuz isteyebilir; hangi belgeyi kabul ettiğini önceden sorun. Pasaport çalındıysa CMK m.158 uyarınca yaptığınız şikâyet zaten resmî bir kayıt oluşturur.

Durumunuza göre ne yapılır?

Kaybın sonucu, Türkiye’de hangi statüyle bulunduğunuza göre değişir. Tablo öncelikli işi ve kaçırılmaması gereken süreyi gösterir.

Çalışma izni sahipleri için işveren üzerinden yürüyen çalışma izni kaydında pasaport bilgisinin nasıl güncelleneceğine dair resmî bir açıklama bulamadık; bu yüzden o kayıt için ayrı bir süre yazmıyoruz.

İkamet kartı da kaybolduysa

Kartın kaybolması izni bitirmez: kaybolan, çalınan, hatalı ya da yıpranan ikamet izni belgesi yeniden düzenlenir (Yönetmelik m.23/4). Kayıp ve çalınmada belge bedeli tam, harç ise yarım alınır; güncel tutarlar ikamet izni harçları ve kart bedeli sayfasında.

Göç İdaresine göre başvuru; kayıp tutanağı, biyometrik fotoğraf ve adres kayıt sistemine kayıtlı olduğunuzu gösteren belgeyle, ikamet ettiğiniz ildeki il göç idaresine yapılır. İstanbul İl Göç İdaresinin listesinde bunlara ek olarak pasaport fotokopisi de var. Pasaportunuz da kayıpsa kart başvurusunu yeni pasaport gelmeden yapıp yapamayacağınızı il göç idaresine sorun; resmî sayfalar bu ikili kaybı ayrıca açıklamıyor.

Pasaport kaybı ikamet iznini bitirir mi?

Kendiliğinden bitirmez; Kanunda pasaport kaybı, ikamet iznini sona erdiren bir hâl olarak düzenlenmemiştir. Ancak izin pasaporta bağlı kurulduğu için pasaportsuz geçen süre uzadıkça üç noktada sorun çıkar:

• Uzatma ve yeni başvuru. İkamet izni başvurusunda, talep edilen süreden 60 gün daha uzun geçerli pasaport ya da pasaport yerine geçen belge aranır (6458 m.21/2); Göç İdaresi süresi geçmiş pasaportla başvuru yapılamayacağını yazıyor. Uzatma da izin bitmeden yapılmalıdır (m.24/2). İzninizin bitmesine az kaldıysa takvimin en dar halkası yeni pasaporttur.
• İznin süresi. İkamet izni, pasaportun geçerlilik süresinden 60 gün kısa verilir (m.23/1). Birkaç haftalık geçici bir seyahat belgesi bu hesabı karşılamaz.
• Şartın ortadan kalkması. Kısa dönem ikamet izninin şartlarından biri 7. madde kapsamına girmemektir (m.32/1-b); m.7/1-a pasaportu ya da pasaport yerine geçen belgesi olmayanları sayar ve şartın ortadan kalkması iptal sebebidir (m.33/1-a). İdarenin bu yolu kayıp pasaport vakalarında nasıl kullandığına dair yayımlanmış bir uygulama bulamadık; risk, kaybı aylarca çözümsüz bırakanlar içindir.

İzin türleri ve başvuru adımları için ikamet izni rehberi.

Yeni pasaportu Göç İdaresine bildirme: 20 iş günü

Yeni pasaportu aldığınızda bunu 20 iş günü içinde valiliğe, yani ikamet ettiğiniz ildeki il göç idaresine bildirirsiniz. Göç İdaresi bu süreyi “pasaport değişikliği yapan yabancılar” için açıkça yazıyor; Yönetmelik m.23/2 de ikamet adresi, medeni hâl ve pasaporttaki ad ya da soyadı değişikliği “gibi” durumlarda 20 iş günü içinde bildirim öngörür.

Sürenin hangi günden başladığını resmî kaynaklar ayrıca belirtmiyor; yeni pasaportu teslim aldığınız günü başlangıç saymak güvenli olandır. Bildirimin hangi kanaldan yapılacağı da Göç İdaresi sayfasında ayrıntılı değil; il göç idaresine ya da 157 Yabancılar İletişim Merkezine sorun.

Pasaport değiştiğinde ikamet başvurularında, gerekirse önceki pasaportların işlem gören sayfaları da istenir (e-İkamet başvuru açıklamaları). Eski pasaport elinizde olmayacağı için şikâyet belgesini ya da kayıp tutanağını dosyanızda saklayın. Başvurunuz değerlendirmedeyken pasaport kaybolduysa elinizdeki ikamet izni müracaat belgesi eski pasaportun bilgileriyle doldurulmuştur; bildirimi bu durumda da yapın. Adres ve medeni hâl gibi diğer bildirimler için Göç İdaresine bildirim yükümlülüğü.

Pasaportsuz Türkiye’den çıkış: hangi belgeyle?

Pasaportsuz çıkışın yolu yoktur; çıkış, geçerli pasaport ya da pasaport yerine geçen belgeyle ve sınır kapısından yapılır (6458 m.5/1; Yönetmelik m.5/1). Yönetmelik “seyahat belgesi”ni pasaport yerine geçen belge diye tanımlar (m.3/1-z); konsolosluğunuzun verdiği acil ya da geçici seyahat belgesi bu türdendir.

• İkamet kartı pasaport ya da pasaport yerine geçen belge değildir; tek başına çıkışa yetmez.
• Kayıp tutanağı ve şikâyet belgesi seyahat belgesi değildir.
• Geçici belgenin kapsamı (kaç yolculuk, hangi güzergâh, kaç gün) onu düzenleyen devletin kararıdır.

Geri dönüşü de hesaba katın. Türkiye’ye girişte vize, vize muafiyeti ya da ikamet izni süresinin bitiminden itibaren en az 60 gün geçerli pasaport ya da pasaport yerine geçen belge aranır; bu belgesi olmayan kabul edilemeyen yolcu sayılıp geri çevrilir (6458 m.7/1-b). İkamet izninizle dönmeyi planlıyorsanız, geçici belgeyle çıkmadan önce yeni pasaportun ne zaman çıkacağını öğrenin.

Vize ya da ikamet süresi dolarsa

Yeni belgeyi beklerken kalış süreniz dolabilir ve kayıp bu süreyi uzatmaz. Vize ya da vize muafiyeti süresini 10 günden fazla aşmak ve ikamet izni süresini kabul edilebilir gerekçe olmadan 10 günden fazla ihlal etmek sınır dışı etme kararı sebepleridir (6458 m.54/1-e ve g). “Kabul edilebilir gerekçe” ölçütü Kanunda yalnızca ikamet izni ihlali için yazılıdır; vize ihlali bendinde yoktur.

Çıkış yapmak için sınır kapısına kendiliğinden gelen yabancı hakkında bu iki sebeple sınır dışı etme kararı alınmaz (Yönetmelik m.52/1-b ve ç). Göç İdaresinin 9 Haziran 2020 tarihli açıklamasına göre 3 aya kadar (3 ay dahil değil) ihlali olan, durumu tespit edilmeden önce kendiliğinden kapıya gelen ve Harçlar Kanunundan doğan cezalarını ödeyen yabancıya giriş yasağı konmuyor; ihlal uzadıkça yasak süresi kademeli olarak artıyor. Ceza hesabı ve yasak tablosu için vize ihlali cezası hesaplama.

Turist olarak 90 günden uzun kalmak istiyorsanız ikamet izni gerekir (m.19/1) ve başvuru, yukarıda anlatılan 60 günlük pasaport şartına bağlıdır. Yani yeni pasaport gelmeden ikamet başvurusuyla süre kazanılamaz. Yakalanma hâlinde pasaportun bulunmaması, diğer şartlar varsa Türkiye’yi terke davete engel değildir (Yönetmelik m.58/11). Süreniz çoktan dolduysa kaçak duruma düşen yabancı için yol haritası ile devam edin; hakkınızda bir karar tebliğ edildiyse süreler kısadır ve dosyayı değerlendirmek için bize ulaşabilirsiniz.

Otelde, ev kiralarken ve yolculukta kimlik

Konaklama yerleri yabancılar dahil herkesin kimlik kaydını tutar (1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu m.2) ve kimliğini resmî geçerli belgeyle ispat edemeyen kişiyi barındıramaz (m.9). 6458 m.102/2 de geçerli seyahat belgesi, Türk makamlarınca verilmiş yabancı kimlik kartı, ikamet izni ya da geçerli yol izin belgesi olmayan yabancıya barınma ve konaklama imkânı sağlayanlara, taşınmazını kiralayanlara ve ülke içinde herhangi bir araçla seyahatine imkân sağlayanlara idari para cezası öngörür.

Bu yüzden ikamet izinli yabancı otelde ve kira işlemlerinde ikamet kartını, kart da kayıpsa yenisi çıkana kadar yeni pasaportunu ya da konsolosluk belgesini gösterir; turistin elindeki seçenek yeni pasaport ya da konsolosluk belgesidir. Kayıp tutanağı m.102/2’deki belgeler arasında sayılmaz. Aynı fıkra ülke içi yolculuğu da kapsadığı için şehirlerarası yolculukta da belge sorulmasını beklemek gerekir; iç hat uçuşunda yabancıdan hangi belgenin kabul edileceğine dair resmî bir düzenleme bulamadık, uçmadan önce havayoluna sorun.

Sık yapılan yanlışlar

• Tutanağı alıp beklemek. Tutanak, şikâyet ya da konsolosluk başvurusu kalış süresini uzatmaz; süre, kayıptan önce nasıl işliyorsa öyle işlemeye devam eder.
• Bildirimi uzatma zamanına bırakmak. Yeni pasaportun bildirim süresi 20 iş günüdür; uzatma başvurusunu beklemek bu süreyi kaçırmak demektir.
• Pasaport bilgisini aracılarla paylaşmak. Göç İdaresi, pasaportun ve pasaporttaki bilgilerin tanımadığınız kişilere verilmemesi konusunda ayrıca uyarıyor; kayıptan sonra “hızlı belge” vaat edenlere yeni pasaportunuzun bilgilerini vermeyin.

Hukuki dayanaklar ve kaynaklar

• 6458 sayılı Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanunu m.5/1, 6/1, 7/1-a ve b, 19/1, 21/2, 23/1, 24/2, 27/1, 32/1-b, 33/1-a, 54/1-e ve g, 102/2 ve 102/6
• Yabancılar ve Uluslararası Koruma Kanununun Uygulanmasına İlişkin Yönetmelik (RG 17.03.2016, sayı 29656; değişiklikler RG 30.07.2019/30847 ve 13.08.2022/31922) m.3/1-z, 5/1, 23/2, 23/4, 50/3-d, 52/1-b ve ç, 58/11, 104
• 5271 sayılı Ceza Muhakemesi Kanunu m.158/1 ve 5
• 1774 sayılı Kimlik Bildirme Kanunu m.2 ve 9
• Konsolosluk İlişkileri Hakkında Viyana Sözleşmesi (24 Nisan 1963) m.5/d
• Göç İdaresi Başkanlığı, İkamet Sıkça Sorulan Sorular: ikamet kartı kaybı, pasaport değişikliğinin bildirimi, süresi geçmiş pasaportla başvuru
• Göç İdaresi Başkanlığı, Yasal Kalış Hakkı İhlalinde Bulunan Yabancılara Uygulanacak Giriş Yasaklarına İlişkin Açıklama (09.06.2020)
• e-İkamet, Başvurulara ve Belgelere İlişkin Açıklamalar: pasaport değişikliği, müracaat belgesi, pasaport bilgisinin korunması
• İstanbul İl Göç İdaresi, İkamet İzni Hakkında Sıkça Sorulan 34 Soru-34 Cevap (18.11.2020): kayıp ikamet kartı için istenen belgeler