حقوق خانواده اختلافات ناشی از ازدواج، طلاق، حضانت، نفقه و رژیم مالی زوجین را دربر میگیرد. در طلاق توافقی و غیرتوافقی، حضانت، نفقه و تقسیم اموال پشتیبانی میکنیم.
حقوق خانواده گسترهٔ وسیعی دارد؛ از انعقاد ازدواج تا پایان آن، و از حضانت فرزندان تا رژیم مالی میان زوجین. در این پروندهها مصلحت عالیهٔ کودک و وضعیت اقتصادی بلندمدت طرفین بهاندازهٔ آثار حقوقی تعیینکننده است. تصمیمهای موقت در جریان طلاق اغلب نتیجهٔ نهایی را شکل میدهند، بنابراین طراحی درست فرایند از همان آغاز اهمیت دارد.
دعاوی طلاق
طلاق توافقی
اگر ازدواج مدت حداقلی مقرر در قانون دوام یافته و طرفین دربارهٔ همهٔ موضوعات — حضانت، نفقه، خسارت و تقسیم اموال — توافق کرده و آن را در توافقنامه ثبت کرده باشند، طلاق میتواند در یک جلسه پایان یابد. توافقنامهٔ ناقص یا متناقض بعدها به دعاوی تازه میانجامد؛ پس متن باید با دقت نوشته شود.
طلاق غیرتوافقی
هنگامی که طرفین به توافق نمیرسند، دعوا با استناد به از هم پاشیدن بنیادین زندگی مشترک یا یکی از علل خاص مذکور در قانون (زنا، سوءقصد به جان، ترک، بیماری روانی، ارتکاب جرم و زندگی غیرشرافتمندانه) اقامه میشود. تعیین تقصیر مستقیماً بر مطالبات خسارت و نفقهٔ عسرت اثر میگذارد.
حضانت و ملاقات
حضانت با توجه به سن کودک، عادتها، نظم تحصیلی و توان واقعی هر یک از والدین برای مراقبت و بر پایهٔ مصلحت عالیهٔ کودک تعیین میشود. برای والدی که حضانت به او سپرده نشده، روزهای ملاقات مقرر میگردد. با تغییر شرایط، دعوای تغییر حضانت قابل طرح است.
انواع نفقه
- نفقهٔ موقت: برای مدت جریان دادرسی مقرر میشود.
- نفقهٔ مشارکت: برای هزینههای نگهداری و تحصیل کودک از والدی که حضانت ندارد گرفته میشود.
- نفقهٔ عسرت: به سود همسری که بر اثر طلاق دچار تنگدستی میشود و تقصیر کمتری دارد قابل حکم است.
- نفقهٔ کمک: میان فروع، اصول و خواهر و برادر در حالت تنگدستی قابل مطالبه است.
با تغییر شرایط میتوان افزایش، کاهش یا حذف نفقه را خواست.
تصفیهٔ رژیم مالی
در ازدواجهای پس از سال ۲۰۰۲ قاعدتاً رژیم مشارکت در اموال اکتسابی اعمال میشود. همراه با طلاق یا در دعوایی جداگانه، تصفیهٔ اموال بهدستآمده در دوران زناشویی و مطالبهٔ سهم مشارکت خواسته میشود. تشخیص اینکه چه چیزی مال شخصی، چه چیزی ارثی و چه چیزی اکتسابی است، هستهٔ این دعواست.
خشونت خانگی و تدابیر حمایتی
بر پایهٔ قانون شمارهٔ ۶۲۸۴، در صورت خشونت یا خطر آن میتوان تدابیر حمایتی و پیشگیرانه مانند دورسازی، منع تماس و تأمین سرپناه را درخواست کرد. برای این درخواستها دلیل لازم نیست و تصمیم بهسرعت صادر میشود.