İştirak Nafakası Nedir?

Avukat · İstanbul Barosu · Sicil No: 61936

Güncellendi: 08 Eyl 2026

İştirak nafakası, boşanma davası sonucunda velayeti kendisine verilmeyen anne veya babanın, çocuğun barınma, beslenme, eğitim ve sağlık gibi giderlerine kendi ekonomik gücü nispetinde yaptığı aylık ödemedir. Bu nafaka türünde tarafların boşanmadaki "kusur" durumu gözetilmez; tek amaç çocuğun üstün yararı ve yaşam standardının korunmasıdır. Kural olarak çocuk 18 yaşını doldurana kadar devam eder.

İştirak Nafakası Nedir? |Çocuk Bakım Nafakası Rehberi

Boşanma sürecinde en önemli öncelik çocukların mağduriyet yaşamamasıdır. İştirak nafakası, velayet hakkı kendisine verilmeyen eşin, müşterek çocuğun bakım, eğitim ve sağlık giderlerine gücü oranında katılmasını sağlayan yasal bir zorunluluktur.

İştirak nafakası, boşanma davası sonucunda velayeti kendisine verilmeyen anne veya babanın, çocuğun barınma, beslenme, eğitim ve sağlık gibi giderlerine kendi ekonomik gücü nispetinde yaptığı aylık ödemedir. Bu nafaka türünde tarafların boşanmadaki "kusur" durumu gözetilmez; tek amaç çocuğun üstün yararı ve yaşam standardının korunmasıdır. Kural olarak çocuk 18 yaşını doldurana kadar devam eder.

İştirak Nafakasının Temel Özellikleri

İştirak nafakasını yoksulluk nafakasından ayıran çok keskin çizgiler vardır:

Kusur Önemli Değildir: Nafaka ödeyecek tarafın boşanmada %100 kusurlu veya kusursuz olması iştirak nafakasını etkilemez. Çocuk için ödendiği için kusur şartı aranmaz.
Kamu Düzenindendir: Hakim, taraflar talep etmese bile çocuğun menfaati gereği iştirak nafasını re'sen (kendiliğinden) hükme bağlayabilir.
Zamanla Değişebilir: Çocuğun ihtiyaçları (okula başlama, sağlık giderleri vb.) arttıkça miktarın artırılması istenebilir.
Yalnızca Çocuk İçindir: Bu para, velayeti alan eşin kendi harcamaları için değil, tamamen çocuğun giderleri için kullanılır.

İştirak Nafakası Miktarı Nasıl Belirlenir?

Mahkeme, ödenecek miktarı belirlerken şu "altın terazi" yöntemini kullanır:

Çocuğun İhtiyaçları: Yaşı, eğitim seviyesi, kurs giderleri, özel sağlık durumu ve sosyal aktiviteleri.
Ebeveynlerin Geliri: Nafaka ödeyecek tarafın maaşı, ek gelirleri, üzerine kayıtlı malları ve yaşam standardı.
Hakkaniyet: Velayeti alan tarafın da çocuğa yaptığı maddi/manevi katkı göz önünde bulundurularak denge kurulur.

İştirak Nafakası Ne Zaman Sona Erer?

Genel kural çocuğun reşit olmasıdır, ancak istisnalar mevcuttur:

18 Yaşın Dolması: Çocuk reşit olduğunda iştirak nafakası kendiliğinden sona erer. (Eğitimi devam ediyorsa çocuk kendisi "Yardım Nafakası" davası açabilir).
Evlenme: Çocuk 18 yaşından önce mahkeme kararıyla evlenirse nafaka biter.
Ölüm: Taraflardan birinin veya çocuğun vefatı halinde nafaka yükümlülüğü kalkar.

İştirak Nafakasında Dikkat Edilmesi Gereken 3 Kritik Nokta

Yıllık Artış Oranı: Protokolde veya dava talebinde mutlaka "ÜFE/TÜFE oranında artış" belirtilmelidir. Aksi halde para her yıl enflasyon karşısında erir.
Eğitim Masrafları: Kolej, yurt veya özel ders gibi yüksek maliyetli giderlerin nafaka dışında mı kalacağı yoksa nafakaya dahil mi olacağı netleştirilmelidir.
Maaş Haczi: Nafaka borcu öncelikli alacaktır. Ödenmemesi durumunda borçlunun maaşının tamamı değilse de önemli bir kısmı nafaka için doğrudan kesilebilir.

Konunun yakın başlıkları: Nafaka artırım davası: şartlar ve oran ve Tedbir Nafakası Nedir.

Bu sayfadaki bilgiler genel bilgilendirme amaçlıdır, hukuki tavsiye niteliği taşımaz.

Sık Sorulan Sorular

Bu konu hakkında merak edilenler

1 Çocuk 18 yaşını geçti ama üniversite okuyor, nafaka devam eder mi?

Avukat Esra Ateş

Çocuk 18 yaşını (reşitliğini) kazandığı an iştirak nafakası hukuken sona erer. Ancak çocuğun eğitimi devam ediyorsa, anne veya babasının yardımı olmadan geçinemeyecekse, çocuk bizzat kendisi dava açarak "Yardım Nafakası" talep edebilir. Bu durumda ödeme "iştirak" adıyla değil "yardım" adıyla devam eder.

2 İşsiz kalan veya maaşı düşen baba/anne iştirak nafakasını kesebilir mi?

Avukat Esra Ateş

Hayır, nafaka yükümlülüğü kendiliğinden kesilemez. Eğer ödeme gücünüz ciddi oranda azaldıysa, mahkemeye başvurarak "Nafakanın Azaltılması Davası" açmanız gerekir. Hakim, durumu inceleyerek makul bir indirime gidebilir ancak "çocuğun bakımı" söz konusu olduğu için nafakayı tamamen kaldırması çok istisnai bir durumdur.

3 Velayeti alan taraf, "Nafaka istemiyorum" derse ne olur?

Avukat Esra Ateş

Anne veya baba, çocuk adına iştirak nafakasından feragat edebilir. Ancak bu feragat, ileride nafaka davası açılmasına engel değildir. Çünkü iştirak nafakası çocuğun hakkıdır ve velayeti alan kişi bu haktan çocuk adına sonsuza kadar vazgeçemez. Çocuğun menfaati tehlikeye düştüğü an yeniden talep edilebilir.

4 İştirak nafakası artırım davası ne zaman açılmalıdır?

Avukat Esra Ateş

Genellikle nafakanın belirlendiği tarihten itibaren 1 yıl geçtikten sonra, ekonomik koşullar veya çocuğun ihtiyaçları (örneğin anaokulundan ilkokula geçiş) değişmişse artırım davası açılabilir. Eğer protokolde bir artış oranı belirlenmemişse, bu davanın açılması kaçınılmaz hale gelir.

5 Nafaka ödeyen tarafın yeniden evlenmesi nafaka miktarını düşürür mü?

Avukat Esra Ateş

Yeniden evlenmek, kişinin geçindirmekle yükümlü olduğu yeni bir ailesi olması demektir. Bu durum bir "azaltma" sebebi olabilir ancak öncelik her zaman müşterek çocuğun temel ihtiyaçlarındadır. Mahkeme, nafaka yükümlüsünün yeni ailesi ile eski ailesinden olan çocuğu arasındaki dengeyi hakkaniyete göre kurar.

6 İştirak nafakası ödenmezse hapis cezası var mıdır?

Avukat Esra Ateş

Evet, birikmiş nafaka borcunu ödemeyen ve icra takibine rağmen borca itiraz etmeyen kişiler hakkında 3 aya kadar tazyik hapsi (disiplin hapsi) kararı verilebilir. Bu cezanın uygulanması için nafaka alacaklısının İcra Ceza Mahkemesi'ne şikayette bulunması şarttır.

7 Anlaşmalı boşanmada iştirak nafakası ne kadar olmalı?

Avukat Esra Ateş

Kanunda belirlenmiş sabit bir "asgari" tutar yoktur. Ancak taraflar, çocuğun mevcut yaşam standartlarını koruyacak bir bedelde anlaşmalıdır. Örneğin asgari ücretli bir ebeveyn ile yüksek gelirli bir ebeveynin ödeyeceği tutar aynı olmayacaktır. Hakim, tarafların anlaştığı miktar çocuğun ihtiyaçlarını karşılamaktan çok uzaksa müdahale edip miktarın artırılmasını isteyebilir.

Detaylı bilgi için bizimle iletişime geçin .